Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi (MSGSÜ), merkez kampüsü İstanbul'un Fındıklı semtinde bulunan bir devlet üniversitesidir. Ağırlıklı olarak görsel sanatlar, mimarlık, sahne sanatları ve müzik alanında eğitim vermektedir.[5]
Okul bünyesinde 4 fakülte (Mimarlık, Güzel Sanatlar, Fen-Edebiyat, İletişim), İstanbul Devlet Konservatuvarı, 3 enstitü, bir yüksekokul ve bir meslek yüksekokulu bulunmaktadır. Aynı zamanda İstanbul Resim ve Heykel Müzesi, Tophane Kasrı ve Tophane-i Amire Kültür Sanat Merkezi gibi 23 bilim-kültür-sanat merkezi de okul bünyesinde hizmet vermektedir.[5]
Türkiye Cumhuriyeti tarihinin en köklü sanat ve mimarlık eğitimi veren kurumlarından biri olması nedeniyle öğrenciler tarafından sıkça tercih edilen üniversiteler arasındadır.
Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi, sanat tarihçisi, arkeolog, müzeci, ressam ve mimar Osman Hamdi Bey tarafından 1882'de Mekteb-i Sanayi-i Nefise-i Şahane adıyla Resim, Heykel ve Mimarlık alanlarında eğitim vermek amacıyla kuruldu[6] ve 2 Mart 1883'te 8 eğitmen ve 20 öğrencisi ile öğretime başladı.[7]
Kuruluşundaki eğitim kadrosu, Müdür-i Umumi Osman Hamdi Bey; Dahili müdür ve heykel öğretmeni Oskan Efendi; Fenn-i Mimari öğretmeni Alexandre Vallaury; Yağlı boya resim öğretmeni Salvatore Valeri; Karakalem resim öğretmeni Warnia-Zarzecki; Tarih ve tarih-i sanat öğretmeni Aristoklis Efendi; Ulum-u riyaziye (Fen Bilgisi) öğretmeni Kaymakam Hasan Fuat Bey; Teşrih (Anatomi) öğretmeni Kolağası Yusuf Rami Efendi'den oluşmaktaydı. Bu kadroya, 1892 yılında Hakkaklık (Gravür) öğretmeni olarak Monsieur Napier de katıldı.
Paris Güzel Sanatlar Okulu (École des Beaux-Arts)’nu örnek alarak kurulan okulda 1882 yönetmeliğine göre resim, heykeltıraşlık, mimarlık ve hakkaklık ile sanat dersleri okutulacak ve öğretilecekti. Dersler antik sanat ağırlıklı idi. Osman Hamdi Bey, okulun İstanbul Arkeoloji Müzesi’ne yakın olması gerektiğini düşünüyordu. Mimar Alexandre Vallaury’den okulu müzenin ana giriş kapısının karşısına, Çinili Köşk'ün yanına inşa etmesini istedi. Vallaury beş derslik ve bir atölyeden oluşan küçük bir bina yaptı. 1916’ya kadar kullanılan bu bina, 1892 ve 1911’de yapılan eklerle genişletilmiştir. Vallaury aynı zamanda mektebin ilk mimarlık hocası olarak görevlendirilmiştir.
1914 yılında, İnas (Kız) Sanayi-i Nefise Mektebi, Resim ve Heykel alanında eğitim vermek üzere kurulmuştur. İlk müdürü ise ünlü matematikçi Salih Zeki'dir. İnas Sanayi-i Nefise Mektebi, Bezmialem Valide Sultan Mektebi'nde (şimdiki Cağaloğlu Anadolu Lisesi) faaliyete geçti. 1926 yılında Sanayi-i Nefise Mektebi Fındıklı'da bulunan Çifte Saraylar'dan Cemile Sultan Sarayı'na taşındıktan sonra Erkek ve Kız Sanayi-i Nefise Mektepleri birleştirildi.[8]
Türkiye'de ilk sanat ve mimarlık yüksekokulu olan kurum, 1928’de Güzel Sanatlar Akademisi adını aldı ve böylece Türkiye'de akademi unvanını alan ilk yükseköğretim kurumu oldu.
1929’da mektepte seramik bölümü faaliyete geçti. 1930’larda atölyeler daha da çeşitlendi. 1936’da “Türk Tezyini Sanatlar Bölümü” eklendi. 1937 yılında Mustafa Kemal Atatürk'ün emriyle Dolmabahçe Sarayı'nın Veliaht Dairesi, Türkiye'deki ilk sanat müzesinin kurulması için Güzel Sanatlar Akademisi'ne tahsis edildi. Müzenin müdürlüğüne Halil Dikmen atandı. 1938'de alınan kararla, mimarlık bölümü liseden sonra 5 yıl oldu; bölümün adı da “Yüksek Mimarlık” bölümü olarak değişti. 1959'da artık tüm bölümlere liseyi bitirenler, sınavla alınmaya başlandı. Ayrıca tüm bölümler 5 yıllık oldu. 1969 yılındaki yasa ile akademi, bilimsel bir özerkliğe kavuştu ve artık ismi “İstanbul Devlet Güzel Sanatlar Akademisi” olarak geçmekteydi. 1975'te akademiye birçok bölüm eklendi. 1978'de Fotoğraf Enstitüsü kuruldu ve üniversite düzeyindeki ilk fotoğraf sanatı programı bu enstitüde uygulanmaya başlandı.
Kurum, 4 Kasım 1981'de kabul edilen 2547 sayılı Kanun ve 20 Temmuz 1982'de çıkarılan 41 sayılı kanun hükmünde kararname ile üniversiteye dönüşerek Mimar Sinan Üniversitesi adını aldı. Akademinin üniversite statüsünü alması ile birlikte bünyesinde Fen Edebiyat Fakültesi açıldı.
1970 yılında Türkiye Cumhuriyeti Kültür ve Turizm Bakanlığı bünyesinde kurulan İstanbul Devlet Konservatuvarı, 1982 yılında Mimar Sinan Üniversitesi Güzel Sanatlar Fakültesi'ne bağlandı. 1985 yılında Mimar Sinan Üniversitesi Rektörlüğüne bağlandı. İstanbul Devlet Konservatuvarı 1986 yılında Dolmabahçe Sarayı Baltacılar Dairesi'ne taşındı. Günümüzde hâlâ burada eğitim vermektedir.
Üniversite yönetimi Aralık 2003'te aldığı kararla adını "Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi" olarak değiştirdi. 1982 yılından beri üniversitede eğitim dönemi 4 yıldır.
Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi, Güzel Sanatlar Fakültesi ve İstanbul Devlet Konservatuvarı bölümlerine kendi belirlediği yetenek sınavları ile öğrenci kabul eder. Türkiye'de bu uygulamaya başlayan ilk kurum olan Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi, 1959'dan beri çeşitli bölümlerine yetenek sınavı ile öğrenci almaktadır.[9] Yetenek sınavları, ilgili yılın Ağustos veya Eylül ayında yapılır. Yetenek sınavı kılavuzları YKS yapıldıktan sonra üniversite tarafından duyurulur. Fen-Edebiyat Fakültesi ve Mimarlık Fakültesi bölümleri ise ÖSYM tarafından yapılan "Yükseköğretim Kurumları Sınavı" ile öğrenci alır.
Resim, Heykel, Seramik ve Cam, Tekstil ve Moda Tasarımı, Geleneksel Türk Sanatları, Sahne Dekoru ve Kostümü bölümleri ortak çizime dayalı genel baraj sınavına girerler. Baraj sınavını başarıyla geçen öğrenci adayları belirtilen bölümlerin yerleştirme sınavlarına girerler. Bu bölümlerin yerleştirme sınavları ise yine çizime dayalıdır.
Fotoğraf ve Sanat Eserleri Konservasyonu ve Restorasyonu bölümleri, aday öğrencilere bölüm özelinde farklı bir yetenek sınavı uygular.[10] Her bölümün kendine özel öğrenci kontenjanı vardır. Bölümlerin ana kontenjanına yerleşen öğrenciler üniversiteye kaydolmaya hak kazanır. Sinema ve Televizyon bölümü ÖSYM tarafından yapılan "Yükseköğretim Kurumları Sınavı" ile öğrenci alır.[11]
İletişim Fakültesi bünyesinde bulunan Çizgi Film ve Animasyon, Dijital Oyun Tasarımı ve daha önce Güzel Sanatlar Fakültesinde eğitim veren Grafik Tasarımı bölümü, fakültenin belirlediği "görsel algı odaklı" ortak yerleştirme sınavı ile öğrenci kabulü alır.[12] Bölümlerin ana kontenjanına yerleşen öğrenciler üniversiteye kaydolmaya hak kazanır.
Öğrenci adayları Müzik, Müzikoloji ve Sahne Sanatları bölümlerinin yetenek sınavlarına girerler. Yetenek sınavlarında ana sanat dallarına göre değişiklik gösteren yaş sınırı da mevcuttur. Her ana sanat dalının kendi yetenek sınavı mevcuttur. Ana kontenjana yerleşen öğrenciler üniversiteye kaydolmaya hak kazanır.
MSGSÜ İstanbul Devlet Konservatuvarı Müzik Bölümüne bağlı ana sanat dalları ortaokul ve lise seviyesinde de eğitim vermektedir. Bu seviyedeki öğrencilerin yetenek sınavları ayrı olur.[13]
Müzik Bölümü; Yaylı Çalgılar Ana Sanat Dalı, Üfleme ve Vurma Çalgılar Ana Sanat Dalı, Piyano-Arp-Gitar Ana Sanat Dalı, Bestecilik ve Orkestra Şefliği Ana Sanat Dalı olmak üzere 4 farklı alanda yetenek sınavı yapılır.
Müzikoloji Bölümü; Genel Müzikoloji Anabilim Dalı ve Etnomüzikoloji Anabilim Dalı olmak üzere 2 farklı alanda yetenek sınavı yapılır (Yaş sınırı aranmaz).
Sahne Sanatları Bölümü; Tiyatro Ana Sanat Dalı, Opera Ana Sanat Dalı, Bale Ana Sanat Dalı ve Modern Dans (Çağdaş Dans) Ana Sanat Dalı olmak üzere 4 farklı alanda yetenek sınavı yapılır.[14]
Sanayi-i Nefise Mekteb-i Âlisi'nin kurulması ile birlikte koleksiyonu oluşturulmaya başlanan Akademi Kütüphanesi, 1948 yılında Fındıklı'daki binasının yanması ile birlikte koleksiyonunun büyük bir kısmını kaybetmiştir. Binanın 1953 yılında restore edilmesi ile birlikte Akademi Kütüphanesi kitap koleksiyonuna tekrar ağırlık vermiştir. Sanat ve mimarlık alanlarında zengin bir koleksiyona sahip Akademi Kütüphanesi, Sedad Hakkı Eldem’in ilk tasarımı esas alınarak hazırlanan yeni bir proje kapsamında iyileştirme, yenileme ve genişletme çalışmaları ile modern bir görünüme kavuşturularak 2 Mart 2022 tarihinde yeniden hizmete açılmıştır.
Akademi Kütüphanesi, Fen Edebiyat Fakültesi Kütüphanesi, İstanbul Devlet Konservatuvarı Kütüphanesi, İstanbul Resim ve Heykel Müzesi Kütüphanesi, Prof. Sami Şekeroğlu Sinema-TV Merkezi Kütüphanesi olmak üzere toplam 5 kütüphane bulunmaktadır.
.jpg)
Günümüzde Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi, Güzel Sanatlar Fakültesi ve Mimarlık Fakültesi; Cemile Sultan Sarayı ile Münire Sultan Sarayı olarak da bilinen Çifte Saraylar'da (Fındıklı yerleşkesi) faaliyet göstermektedir. Ayrıca rektörlük binası da bu yerleşkededir. İlk olarak 1926 yılında Sanayi-i Nefise Mektebi Cemile Sultan Sarayı'na taşınmış ve eğitime burada devam etmiştir.[15] Kadın ve erkek öğrencilerinin aynı mekânda ders görmesi buraya taşındıktan sonra mümkün olmuştur.[16] 1969 yılında Çifte Saraylar'ın Münire Sultan Sarayı da üniversiteye tahsis edilmiş[17] ve Mimarlık Fakültesi Münire Sultan Sarayı'nda eğitime devam etmiştir.
Çifte Saraylar'dan Fındıklı tarafına yakın olanı Cemile Sultan Sarayı'dır. Abdülmecid kızı Cemile Sultan için bu binayı yaptırmıştır. 1910-1920 arasında Meclis-i Mebûsan olarak kullanılmış ve 28 Ocak 1920 tarihinde imzalanan Mîsâk-ı Millî Kararları bu binanın üst katındaki salonda kabul edilmiştir. Salon günümüzde "Misak-ı Milli Salonu" ismiyle konferans salonu olarak kullanılmaktadır.[18] Cemile Sultan Sarayı günümüzde Güzel Sanatlar Fakültesi bölümleri tarafından kullanılmaya devam edilmektedir. Saray binasının orta kısmındaki büyük salona "Osman Hamdi Bey Salonu" adı verilmiştir. Öğrencilerin diploma ve dönem sonu projeleri bu salonda sergilenmekte ve ayrıca okulun çeşitli sanat ve tasarım sergilerine ev sahipliği yapmaktadır.
Cemile Sultan Sarayı 1948 yılında çıkan yangınla çok büyük hasar görmüştür. Kütüphanedeki kitaplar, resmi kayıtlara ait dosyalar, çok sayıda değerli tablo, eşya ve ders malzemesi yangında yok olmuştur.[19] Cemile Sultan Sarayı'nın yangından zarar görmeyen Selamlık binası ile bahçedeki diğer yapılar ve Taut Atölyesi (Çizim Atölyesi) kullanılmaya devam edildi. Yangının ardından binanın onarımı için bir komisyon kuruldu. Sedad Hakkı Eldem ve Mehmet Ali Handan'ın birlikte hazırladığı proje oy birliği ile kabul edildi.[20] Cemile Sultan Sarayı hazırlanan proje üzerinden dış cephesine sadık kalınarak yeniden inşa edildi. Saray binasının onarımı 23 Nisan 1953'te sona erdi ve öğretime tekrar açıldı.
Çifte Saraylar'dan Tophane tarafına yakın olan Münire Sultan Sarayı'dır. Sultan Abdülmecid kızı Münire Sultan için bu binayı yaptırmıştır. Saray binası 1969 yılında İstanbul Devlet Güzel Sanatlar Akademisi'ne devredildi. Sedad Hakkı Eldem'in hazırladığı projeye göre saray binası yenilendi. Cemile Sultan Sarayı'ndaki yangının önemli sebebi olarak görülen ahşap konstrüksiyon tümüyle ayıklanıp yerine günümüz teknoloji betonarme konstrüksiyon tasarımı yapılmıştır.[21] Münire Sultan Sarayı günümüzde Mimarlık Fakültesi bölümleri ve Güzel Sanatlar Fakültesine bağlı Tekstil ve Moda Tasarımı bölümü tarafından kullanılmaktadır. Öğrencilerin proje sergileri binanın girişindeki "Mimar Sinan Salonu'nda" yapılmaktadır.
Çifte Saraylar, Abdülmecid tarafından Ermeni kökenli Osmanlı İmparatorluğu vatandaşı mimar Garabet Amira Balyan'a yaptırılmıştır.[22] Garabet Amira Balyan, Osmanlı İmparatorluğu'nun önde gelen mimarlarındandır. Oğlu Nigoğos Balyan ile Dolmabahçe Sarayı'nı inşa etmiştir. Büyük Mecidiye Camii, Yıldız Sarayı ve Çırağan Sarayı inşaatlarında da önemli rol üstlenmiştir.
Paylaş